Nghiên cứu - Trao đổi
102 bài
Bao gồm các bài viết nghiên cứu, trao đổi về học thuật trong lĩnh vực phòng cháy chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ; giáo dục đào tạo phòng cháy chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.
Bao gồm các bài viết nghiên cứu, trao đổi về học thuật trong lĩnh vực phòng cháy chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ; giáo dục đào tạo phòng cháy chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.
Vật liệu hữu cơ khung kim loại (MOF) đang nổi lên như những chất độn cơ kim đa năng, có khả năng cải thiện đáng kể khả năng chống cháy, giảm tỏa nhiệt và ức chế khói cho nhiều loại Polymer kỹ thuật. Bài đánh giá này tóm lược những tiến bộ gần đây trong ứng dụng MOF để bảo vệ an toàn cháy cho các loại nhựa thông dụng, bao gồm cấu trúc, các phương pháp biến tính bề mặt, chiến lược tạo vật liệu lai, và cơ chế hoạt động. Bài viết cũng so sánh hiệu quả chống cháy, đồng thời nêu bật các thách thức và định hướng phát triển MOF thế hệ mới cho vật liệu Polymer an toàn cháy.
Ngày 29/11/2024, Quốc hội thông qua Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC&CNCH) có hiệu lực thi hành ngày 01/7/2025; đồng thời, các Nghị định, Thông tư hướng dẫn thi hành Luật PCCC&CNCH đã được ban hành nhằm cụ thể hóa một số điều theo thẩm quyền của Chính phủ, Bộ Công an; tạo thuận lợi để đưa pháp luật sớm vào cuộc sống. Trong đó, lần đầu tiên pháp luật quy định công tác kiểm tra về PCCC của cơ sở một cách chi tiết. Bài viết trên cơ sở phân tích, làm rõ các quy định của pháp luật trong công tác kiểm tra về PCCC của cơ sở; đồng thời, đề xuất một số giải pháp góp phần thực hiện hiệu quả các quy định của pháp luật trong công tác này thời gian tới.
Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC&CNCH) cùng hệ thống các văn bản hướng dẫn thi hành đã có hiệu lực từ ngày 01/7/2025. Cùng với đó, cả nước triển khai mô hình chính quyền 2 cấp đã đi vào hoạt động. Bài viết tập trung phân tích những vấn đề cơ bản, trọng tâm của các quy định pháp luật về PCCC&CNCH gắn với mô hình chính quyền 2 cấp cũng như những hạn chế, khó khăn khi triển khai và đề xuất một số giải pháp góp phần nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện trong kỷ nguyên phát triển mới của nước ta.
Các môn lý luận chính trị có vai trò quan trọng đối với học viên Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy trong việc bồi dưỡng lý tưởng chính trị, đạo đức nghề nghiệp và xây dựng bản lĩnh vững vàng. Bên cạnh những việc làm được, công tác giảng dạy các môn học này cũng tồn tại nhiều hạn chế. Bởi vậy, việc đổi mới phương pháp giảng dạy thông qua “học tập số” là cần thiết nhằm đào tạo ra những cán bộ, chiến sỹ Phòng cháy chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC&CNCH) vừa có kiến thức chính trị vững vàng, vừa có kỹ năng công nghệ cần thiết cho công việc tương lai.
Trên cơ sở nghiên cứu quy định của pháp luật và thực tiễn áp dụng pháp luật về bồi thường thiệt hại đối với phương tiện, tài sản được huy động tham gia chữa cháy, bài viết đề xuất một số giải pháp để hoàn thiện pháp luật về bồi thường thiệt hại đối với phương tiện, tài sản được huy động tham gia chữa cháy theo chức năng của lực lượng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC&CNCH).
Khi thực hiện nhiệm vụ chữa cháy tại các đô thị, đặc biệt tại các nhà ở trong ngõ sâu, ngõ hẹp, công tác trinh sát gặp nhiều khó khăn. Trong nhiều tình huống, các Tổ Trinh sát không thể sử dụng cầu thang bộ trong nhà để di chuyển, tìm kiếm và thực hiện nhiệm vụ cứu nạn, cứu hộ (CNCH). Nhằm giải quyết vấn đề này, trong khuôn khổ bài báo, tác giả phân tích thực trạng, những khó khăn khi tổ chức trinh sát bên trong các nhà ở thấp tầng tại các ngõ sâu, ngõ hẹp, từ đó đưa ra một số biện pháp chiến thuật nhằm nâng cao hiệu quả công tác trinh sát đám cháy tại nhà ở thấp tầng trong các ngõ sâu, ngõ hẹp.
Bài viết phân tích các thách thức và yêu cầu cấp thiết trong công tác đảm bảo an toàn phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC&CNCH) khi dừng khai thác và tháo dỡ giàn khoan ngoài khơi, đặt trong bối cảnh sự cố tại giàn Sông Đốc ngày 21/5/2025. Từ việc nhận diện rủi ro đặc thù, bài viết nêu rõ những nguy cơ tiềm ẩn trong tổ chức lực lượng, giám sát và huấn luyện. Trên cơ sở đó, nhóm giải pháp đồng bộ được đề xuất nhằm hoàn thiện khung pháp lý, nâng cao năng lực kỹ thuật, tăng cường phối hợp và xây dựng văn hóa an toàn, góp phần ngăn ngừa sự cố, bảo vệ con người và môi trường biển.
Trong bối cảnh đô thị hóa phát triển nhanh chóng, sự gia tăng ngày càng nhiều của các công trình cao tầng, công trình ngầm và khu công nghiệp hiện đại đã đặt ra những thách thức to lớn đối với lực lượng chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (CC&CNCH). Các tình huống khẩn cấp như cháy nổ, sập đổ cấu kiện hoặc sự xuất hiện của môi trường độc hại, thiếu oxy trong không gian kín đòi hỏi cán bộ, chiến sĩ CC&CNCH phải thực hiện nhiệm vụ trong điều kiện nguy hiểm, áp lực cao và thường xuyên thay đổi. Thực tiễn này đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc xây dựng một hệ thống có khả năng giám sát liên tục, cảnh báo sớm và hỗ trợ kịp thời đối với chiến sĩ khi gặp sự cố trong quá trình thực hiện nhiệm vụ bên trong các công trình. Nhằm đáp ứng yêu cầu trên, bài báo đề xuất giải pháp đồng bộ hóa dữ liệu thời gian thực giữa thiết bị giám sát cá nhân (Firefighter Alert Safety System) – một bộ thiết bị đeo thông minh tích hợp đa cảm biến – và hệ thống điều khiển trung tâm. Thông qua việc thu thập và truyền tải liên tục các thông tin về vị trí, trạng thái vận động, cũng như các thông số sinh lý của từng chiến sĩ, giải pháp này giúp trung tâm chỉ huy giám sát hiệu quả tình hình thực địa, đưa ra chỉ đạo kịp thời, nâng cao hiệu quả tổ chức chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ và bảo đảm an toàn cho lực lượng làm nhiệm vụ.
Một trong những nhóm vật liệu có xu hướng tự cháy là than mỏ. Hiện tượng tự cháy của than đã được ghi nhận trong quá trình tiến hành khai thác tại mỏ than Na Dương (Lạng sơn), Khe Bố (Nghệ An), Làng Cẩm (Thái nguyên) …Các vụ cháy này tiềm ẩn nguy cơ gây mất an toàn, khó kiểm soát và ảnh hưởng đến các hoạt động sản xuất của mỏ. Đặc biệt làm tăng chi phí xử lý và giảm hiệu quả sản xuất. Vì lý do này, điều quan trọng là phải đánh giá được tính tự cháy của than mỏ để giảm thiểu quá trình tự cháy của nó. Nội dung bài báo nghiên cứu một số phương pháp xác định tính tự cháy của than.
Hệ thống chống sét đánh thẳng sử dụng cột thu lôi Franklin là một trong những giải pháp cổ điển và lâu đời nhất. Tuy nhiên, hiện nay, phần lớn nhà và công trình hiện đại đã chuyển sang sử dụng các hệ thống chống sét tiên tiến hơn bên cạnh một số nhà và công trình cũ vẫn sử dụng hệ thống thu lôi kiểu Franklin. Bài báo này phân tích thực trạng hiệu quả của hệ thống chống sét đánh thẳng kiểu dùng cột thu lôi Franklin, so sánh với các hệ thống hiện đại và đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả bảo vệ cho nhóm công trình cũ đang sử dụng hệ thống cổ điển này.
Bài viết đề cập đến quá trình thực hiện cứu nạn, cứu hộ động đất tại Myanmar. Qua đó, đưa ra một số lưu ý khi thực hiện nhiệm vụ cứu nạn, cứu hộ các công trình sập đổ do động đất tại Việt Nam.
Công tác giáo dục chính trị, tư tưởng cho học viên ở Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy luôn được Đảng ủy, Ban Giám hiệu quan tâm, chỉ đạo. Nhà trường đã không ngừng đổi mới công tác giáo dục và đào tạo gắn lý luận với thực tiễn nhằm nâng cao chất lượng, hướng tới đào tạo những thế hệ học viên Công an vừa “hồng”, vừa “chuyên”, vững về chính trị, giỏi nghiệp vụ và tinh thông pháp luật đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia và bảo đảm trật tự an toàn xã hội trong tình hình mới.
Trong thời gian qua đã xảy ra nhiều vụ cháy tại các cơ sở công trình nhà cao tầng, gây thiệt hại nghiêm trọng về người và tài sản. Qua kiểm tra, rà soát phát hiện nhiều cơ sở vi phạm các quy định an toàn phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC&CNCH). Bài viết tập trung phân tích làm rõ các lỗi vi phạm phổ biến và đề xuất một số giải pháp khắc phục nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác quản lý nhà nước về PCCC đối với các công trình nhà cao tầng hiện nay.
Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đặc biệt quan tâm đến công tác xây dựng lực lượng Công an nhân dân (CAND). Người đã để lại cho ngành Công an một hệ thống quan điểm, tư tưởng quý báu về công tác xây dựng lực lượng CAND hết sức toàn diện và sâu sắc. Trong đó, Sáu điều Bác Hồ dạy Công an nhân dân đã trở thành kim chỉ nam về chính trị tư tưởng, đạo đức, phong cách, phương pháp công tác của lực lượng CAND nói chung và lực lượng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC&CNCH) nói riêng.
Bài viết trình bày vai trò quan trọng và sự cần thiết của việc quản lý khu vực tập kết lực lượng, phương tiện tại hiện trường chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ (CNCH). Tại nhiều quốc gia, khu vực này là yếu tố quan trọng trong Hệ thống quản lý sự cố ICS, nhằm đảm bảo sự sẵn sàng của lực lượng và phương tiện, hạn chế quá tải tại hiện trường, duy trì trật tự và tăng hiệu quả triển khai. Hoạt động quản lý khu vực tập kết bao gồm việc xác định vị trí an toàn, phân loại nguồn lực, theo dõi và đảm bảo sẵn sàng triển khai, cùng với giao tiếp chặt chẽ với chỉ huy tại hiện trường. Việc quản lý hiệu quả khu vực tập kết giúp tăng cường khả năng phản ứng linh hoạt, giảm thiểu lộn xộn, bảo vệ an toàn cho nhân sự và phương tiện, và hỗ trợ chỉ huy trong việc ra quyết định nhanh chóng và chính xác. Thực tế tại Việt Nam, công tác này được tổ chức ở các sự cố quy mô lớn nhưng chưa rõ nét trong các tình huống nhỏ hơn. Để nâng cao hiệu quả công tác này, quy trình triển khai cần thực hiện qua các bước cụ thể như: lựa chọn và thiết lập vị trí, phân chia nguồn lực, giám sát chặt chẽ, và duy trì liên lạc liên tục với chỉ huy. Nhìn chung, quản lý khu vực tập kết là yếu tố thiết yếu để đảm bảo thành công trong các hoạt động cứu nạn, cứu hộ và chữa cháy.
Sử dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học thường quy, chúng tôi lựa chọn được 12 bài tập nâng cao hiệu quả kỹ thuật đập cầu trong thi đấu nội dung đôi nam Đội tuyển Cầu lông Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy (PCCC). Qua ứng dụng các bài tập trong thời gian thực nghiệm sư phạm đã khẳng định rõ hiệu quả trong việc nâng cao hiệu quả kỹ thuật đập cầu trong thi đấu nội dung đôi nam Đội tuyển Cầu lông của nhà trường.
Chuyển đổi số trong giáo dục, đào tạo nói chung và trong lực lượng Công an nhân dân (CAND) nói riêng đang là xu thế tất yếu của quá trình hội nhập trong giai đoạn phát triển của nền công nghiệp 4.0. Không nằm ngoài xu thế đó, Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy (PCCC) đã có những chuyển mình đầy năng động, quyết liệt để nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo, nghiên cứu khoa học và quản trị nhà trường số tiên tiến. Trong đó, chuyển đổi số trong công tác khảo thí và bảo đảm chất lượng đào tạo được nhà trường coi là một trong những nhiệm vụ trọng tâm để thực hiện sứ mạng đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, trở thành trung tâm nghiên cứu khoa học hàng đầu về phòng cháy chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC&CNCH) tại Việt Nam và khu vực.
Resorcinol Bis(Diphenyl) Phosphate còn được gọi là RDP, là một hợp chất được sử dụng làm chất phụ gia chống cháy cho nhựa kỹ thuật PC/ABS. RDP có hoạt động chống cháy trong cả hai pha khí và pha ngưng tụ. Tuy nhiên, RDP hoạt động chủ yếu ở pha khí. Bài viết này tổng hợp và đánh giá về cơ chế trong pha khí và hiệu quả chống cháy của RDP từ các nghiên cứu thực nghiệm trước đây, khi nó được sử dụng chống cháy cho nhựa PC/ABS. Bên cạnh đó, bài viết cũng đưa ra các đề xuất nhằm tăng khả năng chống cháy của RDP trong pha khí bằng phương pháp sử dụng thêm các chất chống cháy có khả năng hiệp đồng với RDP.
Trong các hoạt động cứu nạn, cứu hộ (CNCH), đặc biệt là các thảm họa như: động đất, sạt lở hay các sự cố sập đổ nhà và công trình, việc tìm kiếm và cứu người bị nạn đòi hỏi phải hiệu quả và nhanh chóng. Chó nghiệp vụ đã chứng minh là một trong những công cụ hữu ích nhất trong các hoạt động này. Bài viết phân tích, làm rõ cơ sở khoa học, thực tiễn, phương pháp và nguyên tắc khi sử dụng chó nghiệp vụ trong công tác CNCH: các đội hình tìm kiếm sử dụng chó nghiệp vụ. Từ đó, vận dụng vào thực tế nhằm nâng cao hiệu quả của công tác cứu nạn, cứu hộ của lực lượng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.
Bài viết trên cơ sở phân tích, đánh giá thực trạng công tác thẩm duyệt thiết kế, nghiệm thu về phòng cháy và chữa cháy (PCCC) đối với trạm biến áp có điện áp từ 110kV trở lên theo chức năng của lực lượng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC&CNCH); đưa ra những kết quả đạt được, hạn chế, thiếu sót và nguyên nhân của những hạn chế, thiếu sót; từ đó, đề xuất các giải pháp góp phần nâng cao hiệu quả công tác này thời gian tới.
Sơn chống cháy là loại vật liệu dạng phản ứng được sử dụng để bảo vệ kết cấu thép, bê tông hoặc các bề mặt khác khỏi tác động của lửa trong một khoảng thời gian nhất định khi xảy ra cháy. Quá trình trương nở của vật liệu này dưới tác động của nhiệt độ cao trong điều kiện chịu lửa diễn ra rất phức tạp gây nhiều khó khăn cho việc đo đạc trực tiếp giá trị hệ số dẫn nhiệt của nó. Bài viết này trình bày kết quả nghiên cứu xác định hệ số dẫn nhiệt của sơn chống cháy bằng mô hình hồi quy tuyến tính đa biến. Mô hình được xây dựng dựa trên số liệu từ kết quả thử nghiệm chịu lửa theo phương pháp thử nghiệm được quy định tại tiêu chuẩn Châu Âu EN 13381-8:2013 với các mẫu thử là thép được sơn chống cháy. Với sự hỗ trợ của phần mềm phân tích thống kê IBM SPSS Statistics, 16 mô hình hồi quy đã được xây dựng có ý nghĩa thống kê, phản ánh sự phụ thuộc của hệ số dẫn nhiệt của sơn chống cháy (λ) vào hệ số tiết diện của mẫu thép có lớp sơn chống cháy (Ap/V) và độ dày màng khô của lớp sơn chống cháy (dp).
Trong công tác cứu nạn, cứu hộ dưới nước việc xác định được vị trí của nạn nhân rất quan trọng. Điều đó ảnh hưởng lớn tới thời gian tìm kiếm nạn nhân, nhất là các khu vực ao hồ, sông ngòi có diện tích lớn. Bài viết giới thiệu về thiết bị SONAR cầm tay sử dụng công nghệ AI để phát hiện được vị trí nạn nhân trong hoạt động cứu nạn, cứu hộ dưới nước.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu và đô thị hóa nhanh chóng, nguy cơ cháy lớn và thiên tai ngày càng gia tăng, đặt ra thách thức lớn đối với công tác chữa cháy, cứu nạn và cứu hộ (CC&CNCH). Việc ứng dụng công nghệ hiện đại, đặc biệt là Drone, đang trở thành giải pháp quan trọng hỗ trợ công tác CC&CNCH. Drone có thể giám sát hiện trường, phát hiện các điểm cháy, tìm kiếm nạn nhân, cung cấp dữ liệu thời gian thực, hỗ trợ chỉ huy phản ứng nhanh và chính xác. Nhiều quốc gia như: Mỹ, Nhật Bản, Trung Quốc, Úc,… đã triển khai hiệu quả các hệ thống Drone chuyên dụng trong CC&CNCH, giúp giảm thiểu thiệt hại và tối ưu nguồn lực. Tuy nhiên, tại Việt Nam, ứng dụng Drone vẫn gặp nhiều khó khăn do chi phí cao và khung pháp lý chưa đồng bộ. Bài viết phân tích kinh nghiệm quốc tế, đánh giá thực trạng tại Việt Nam và đề xuất mô hình triển khai hiệu quả công nghệ Drone, trong đó nhấn mạnh các điều kiện ứng dụng phù hợp, chính sách hỗ trợ công nghệ và các bước thực hiện thực tiễn nhằm xây dựng hệ thống CC&CNCH hiện đại và hiệu quả hơn.
Năng lượng điện có ý nghĩa quan trọng đến sự phát triển kinh tế, xã hội cũng như đảm bảo quốc phòng an ninh. Bài viết đánh giá những đặc điểm của nhà máy điện mặt trời trên mặt đất, cũng như các yếu tố có ảnh hưởng đến hoạt động chữa cháy khi tổ chức chữa cháy tại nhà máy điện mặt trời. Phân tích các hoạt động chữa cháy tại loại hình này. Từ đó, đưa ra một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động chữa cháy khi tổ chức chữa cháy nhà máy điện mặt trời.
Biến đổi khí hậu đang diễn ra với tốc độ ngày càng nhanh hơn, nghiêm trọng hơn và trở thành một trong những vấn đề cấp bách toàn cầu. Các quốc gia trên thế giới đều coi trọng hợp tác quốc tế trong ứng phó, thích ứng với biến đổi khí hậu. Kể từ khi tiến hành công cuộc đổi mới, Việt Nam đã xây dựng và luôn thực hiện nhất quán chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về chủ động, tích cực hợp tác quốc tế trong ứng phó, thích ứng với biến đổi khí hậu, đạt được nhiều kết quả quan trọng, góp phần thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ kinh tế, xã hội, đưa đất nước phát triển bền vững. Trong bối cảnh đó, lực lượng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC&CNCH) đóng vai trò quan trọng trong công tác ứng phó, CNCH và góp phần quan trọng giảm thiểu thiệt hại do thiên tai, sự cố gây ra.
TẠP CHÍ PHÒNG CHÁY VÀ CHỮA CHÁY ĐIỆN TỬ
Cơ quan chủ quản: Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy
Giấy phép hoạt động: số 287/GP-BTTT ngày 01/10/2024
Cơ quan cấp phép: Bộ Thông tin và truyền thông
Copyright ©2024: Trường Đại học Phòng cháy chữa cháy
Địa chỉ: Số 243 Khuất Duy Tiến, Đại Mỗ, Hà Nội
Điện thoại: 0243 5537759
E-mail: tapchipccconline@gmail.com
Website: tapchipccc.edu.vn
Tổng biên tập: Đại tá, TS Phạm Văn Năm
